است . على بن جعفر يكى از وكلاى امام هادى عليه السّلام و از اهالى همينيا از قراى بغداد بود . دربارهء وى گزارشهايى به متوكل رسيده بود كه به دنبال آن او را بازداشت و زندانى كرد . وى پس از گذراندن دورهء طولانى زندان ، به دستور امام هادى عليه السّلام رهسپار مكه گشت و تا آخر عمر در آنجا ماندگار شد . « 1 » امام هادى عليه السّلام در صدد تأييد موقعيت وى در برابر يكى از رؤساى غلات - به نام فارس بن حاتم قزوينى - نامه‌هايى در پاسخ برخى از اصحاب نوشته‌اند . اين نامه‌ها در سال 240 نوشته شده است . « 2 » حسن بن عبد ربّه و يا - بنا به گزارش برخى ديگر - فرزند او على « 3 » از وكلاى امام هادى عليه السّلام بوده كه پس از وى ابو على بن راشد از طرف آن حضرت به عنوان جانشين او تعيين و اعلام شد . امام در سال 232 طى نامه‌اى به على بن بلال چنين نوشت : ثم انّى أقمت ابا علىّ مقام الحسين بن عبد ربّه و ائتمنته على ذلك بالمعرفة بما عنده الّذى لا يتقدّمه أحد و قد أعلم أنّك شيخ ناحيتك فأحببت إفرادك و إكرامك بالكتاب ذلك فعليك بالطّاعة له و التّسليم اليه جميع الحقّ قبلك و أن تحضّ موالىّ على ذلك و تعرّفهم من ذلك ما يصير سببا الى عونه و كفايته فذلك توفير علينا و محبوب لدينا و لك به جزاء من اللّه و اجر ، فإنّ اللّه يعطى من يشاء أفضل الإعطاء و الجزاء برحمته و أنت في وديعة اللّه و كتبت بخطّى و أحمد اللّه كثيرا . « 4 » من ابو على را به جاى حسين بن عبد ربّه برگزيدم و او را در اين مقام امين خود قرار دادم ؛ زيرا به ديانت و امانت او - كه كسى در آن بر او پيشى نمىگرفت - آشنا بودم . مىدانم كه تو شيخ منطقهء خودت هستى و لذا خواستم از تو تجليل كرده ، طى نامه‌اى تو را خصوصا از اين موضوع آگاه سازم . پس ، از ابو على اطاعت كن و كليهء وجوهى كه پيش توست به وى بسپار و دوستان ما را به اطاعت از وى تشويق كرده و بدانها چنان

--> ( 1 ) . رجال كشى ، صص 608 - 607 ؛ تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 271 از كشى ؛ اثبات الوصيه ، ص 232 ( 2 ) . رجال كشى ، صص 527 - 525 ( 3 ) . مامقانى در اين باره به تفصيل بحث كرده و پس از معرفى حسين بن عبد ربّه به عنوان وكيل امام هادى عليه السّلام مىگويد : بعيد نيست كه هم على هم پدرش در زمانهايى وكيل آن حضرت بوده باشند . نك : تنقيح المقال ، ج 1 ، صص 332 - 331 ( 4 ) . رجال كشى ، ص 513 ؛ بحار ، ج 50 ، ص 222